Hoofdinhoud

Waarschuwingsbericht

Historiek

De collectie van het William Tyndale museum in Vilvoorde gaat terug op een gift van een private verzamelaar aan wat in 1982 de William Tyndale kerk heette (inmiddels William Tyndale-Silo). Het prille museum werd ingericht in de kelderverdieping van het kerkgebouw aan de Lange Molensstraat, niet ver van de plaats waar Tyndale terechtgesteld werd. Het museum opende in oktober 1986, in het 450ste herdenkingsjaar van Tyndales schandelijke executie. 23 jaar later verhuisden kerk en museum naar het Tuchthuis. Deze voormalige gevangenis werd aan de overkant van de Zenne “buiten de wallen” opgetrokken in de nabijheid van de plaats waar Tyndales as in de Zenne werd uitgestrooid. Ze rust op fundamenten waarvoor stenen gebruikt werden van het kasteel waar William Tyndale opgesloten was en waarin hij de maanden voor zijn dood naarstig doorwerkte aan zijn beroemde en in het Angelsaksische taalgebied toonaangevende Bijbelvertaling.

Permanente tentoonstelling

Je betreedt het museum via een lange gang, aan een kant geflankeerd door oude gevangeniscellen. Aan de tegenoverliggende muur situeert een overzicht van Tyndales levensloop de Bijbelvertaler in zijn tijd. Naast figuren als Hendrik VIII en Thomas Moore komen ook het persoonlijke leven van William Tyndale aan bod, van zijn geboorte in Gloucestershire over zijn opleiding in zowel Cambridge als Oxford en zijn vertaalwerk tot aan zijn dood. Tevens wordt in dit deel van het museum aandacht geschonken aan de geschiedenis van het eerste herdenkingsmonument in Vilvoorde, dat tot stand kwam dankzij de Trinitarian Bible Society en nog steeds vanuit haar fonds onderhouden wordt.

Voor de geestelijke erfenis van Tyndale moet je in het tweede deel van het museum zijn, met zijn collectie waardevolle voorwerpen. Je vindt hier mooie facsimile’s van zijn eerste Nieuwe Testament (1526) en zijn Commentaar op de Romeinenbrief, alsook heruitgaven van zijn Christenleven en van de discussie die hij met Thomas Moore voerde over het Avondmaal.

William Tyndale was een Bijbelvertaler én een martelaar. In die roemrijke maar ook beruchte 16e eeuw waar het protestantisme opbloeide, was er ook veel vervolging. Vilvoorde heeft niet enkel jegens Tyndale een bloedig verleden, want Vilvoorde was op geloofsvlak een repressiecentrum. Ook het plaatselijke aspect van wat in Vilvoorde en het nabije Brussel gebeurde, kreeg aandacht in de ruimere context van de geschiedenis van het protestantisme in Europa. Met daarnaast, met misschien in deze context ietwat verrassende reproducties, ook de mooie schilderkunst van een Gillis van Koningslo, de eerste echte landschapsschilder van de Frankenthaler Schule.

Het museum schenkt veel aandacht aan de geschiedenis van de Bijbel en de vertaling ervan in Europa (en ook wel wat daarbuiten). De vertalingen in het Nederlandse taalgebied worden in de kijker gezet door bijvoorbeeld een Statenbijbel uit de 17e eeuw in Gotisch schrift, diverse facsimile’s uit de 15e en 16e eeuw en een aantal heruitgaven van Bijbelvertalingen. Een tiental historische Bijbelvertalingen staan uitgestald.

Een laatste onderdeel van de permanente collectie is numismatisch. Hier bekijk je herdenkings- en geuzenpenningen, gaande van een facsimile van een geuzenpenning uit 1566 tot hedendaagse exemplaren.

Tijdelijke tentoonstelling

Van 18 april tot 10 december 2017 wordt de collectie uitgebreid met een tentoonstelling met als thema “500 jaar Luther”. Ook hier richt de schijnwerper zich eerst op Luther als Bijbelvertaler, met een facsimile van de Luthervertaling uit de 16e eeuw. In dezelfde toonkast ligt ook heel wat van zijn geestelijke erfgoed, tot en met een 21e eeuwse letterlijke vertaling. Een tweede toonkast behandelt het leven van Luther aan de hand van biografieën. Maar ook de speelsere omgang met Luthers erfenis kreeg een plaats, met in de derde toonkast werken die zo divers zijn als twee moderne stripboeken tegenover een originele 17e eeuwse platenbijbel.

Openingsuren

Open op woensdag van 10 tot 12 of volgens afspraak.